Lý thuyết “Con ngựa chết”

 

Lý thuyết “Con ngựa chết” là một phép ẩn dụ mang tính châm biếm, minh họa cách mà một số cá nhân, tổ chức xử lý những vấn đề rõ ràng là không thể giải quyết. Thay vì chấp nhận thực tế, họ tìm mọi cách để biện minh cho hành động của mình.

Ý tưởng cốt lõi rất đơn giản: Nếu bạn nhận ra rằng mình đang cưỡi một con ngựa đã chết, điều hợp lý nhất là xuống ngựa và đi tìm một con khác.

Tuy nhiên, trong thực tế, điều ngược lại thường xảy ra. Thay vì từ bỏ con ngựa đã chết, người ta lại có những hành động như:

• Mua một bộ yên mới cho con ngựa.

• Cải thiện chế độ ăn uống của con ngựa, dù nó đã chết.

• Thay đổi người cưỡi thay vì giải quyết vấn đề thực sự.

• Sa thải người chăm sóc ngựa và thuê một người mới, hy vọng có kết quả khác.

• Tổ chức các cuộc họp để thảo luận cách tăng tốc độ của con ngựa đã chết.

• Thành lập các ủy ban hoặc nhóm nghiên cứu để phân tích vấn đề con ngựa từ mọi góc độ. Những nhóm này làm việc trong nhiều tháng, lập báo cáo và cuối cùng đi đến kết luận hiển nhiên: con ngựa đã chết.

• Biện minh cho những nỗ lực của mình bằng cách so sánh với những con ngựa chết khác, rồi kết luận rằng vấn đề nằm ở việc thiếu huấn luyện.

• Đề xuất các chương trình đào tạo cho con ngựa, đồng nghĩa với việc tăng ngân sách.

• Định nghĩa lại khái niệm “chết” để tự thuyết phục rằng con ngựa vẫn còn tiềm năng.

Bài học:

Lý thuyết này nhấn mạnh cách mà nhiều người và tổ chức có xu hướng chối bỏ thực tế, lãng phí thời gian, nguồn lực và công sức vào những giải pháp vô nghĩa thay vì thừa nhận vấn đề ngay từ đầu và đưa ra những quyết định thông minh, hiệu quả hơn.